Een schorslaag klinkt in de loop van het jaar in en wordt langzaam dunner. Bijvullen is nodig zodra de laag onder de 5 cm zakt of de grond zichtbaar wordt. Meestal vul je één keer per jaar bij — na een droge zomer vaak in het najaar. Reken met de formule lengte × breedte × aan te vullen dikte om te bepalen hoeveel je nodig hebt. Franse boomschors gaat 5 tot 7 jaar mee, dennenschors 3 tot 4 jaar; daarna vervang je de laag helemaal.
Boomschors is een natuurlijk product en verandert langzaam. Onder invloed van regen, zon en het bodemleven zakt de laag in en breekt de onderste schors geleidelijk af tot humus. Dat is precies de bedoeling — zo verbetert de bodem — maar het betekent ook dat de laag elk jaar een stukje dunner wordt. Na een droge, warme zomer zoals we die kennen, valt dat vaak extra op: de schors is verkleurd en de laag is duidelijk geslonken.
Je hoeft niet op de kalender te wachten; je tuin geeft zelf de signalen af. Vul bij zodra je een of meer van deze dingen ziet:
Het najaar is een natuurlijk moment om bij te vullen: de zomerse inklinking is dan achter de rug en je tuin gaat er verzorgd de winter in.
Voor een goede werking wil je terug naar een laag van ongeveer 8 tot 10 cm. Meet dus eerst hoe dik je huidige laag nog is en reken uit hoeveel je moet aanvullen.
Een rekenvoorbeeld. Stel dat je border 10 bij 4 meter is en je huidige laag nog maar 4 cm dik is. Je wilt terug naar 10 cm, dus je vult 6 cm (0,06 m) aan:
10 × 4 × 0,06 = 2,4 m³ boomschors
Zit je op zand- of humusrijke grond, dan is een wat dikkere laag verstandig, omdat onkruid daar sneller kiemt. Op klei- of leemgrond volstaat vaak iets minder. Twijfel je? Reken het snel na met onze Boomschors Calculator.
Bijvullen doe je meestal één keer per jaar, met een dunne verse laag. De volledige laag hoef je pas te vervangen als de schors grotendeels is afgebroken. Hoe lang dat duurt, hangt af van de soort:
In de jaren daartussen houd je de laag simpelweg op peil met een jaarlijkse aanvulling. Gebruik bij voorkeur dezelfde soort en fractie als je bestaande laag, zodat de border één geheel blijft.
Bijvullen is klein onderhoud met veel effect: je houdt de onkruidwering op peil, beschermt de bodem tegen uitdroging en je border ziet er weer als nieuw uit. Meet je huidige laag, reken uit hoeveel je aanvult tot 8–10 cm, en doe het bij voorkeur in het najaar. Zodra de schors na een aantal jaren grotendeels is afgebroken, vervang je de laag in zijn geheel.
Kan ik nieuwe boomschors gewoon over de oude leggen? Ja. Verwijder eerst onkruid en blad, woel de oude laag licht los en verdeel de verse schors erover tot je weer op 8 à 10 cm zit.
Moet ik dezelfde soort gebruiken als de oude laag? Dat heeft de voorkeur. Dezelfde soort en fractie zorgen voor een egale kleur en structuur, zodat je border één geheel blijft.
Hoe weet ik of ik moet bijvullen of alles moet vervangen? Is de laag alleen dunner geworden, dan vul je bij. Is de schors grotendeels vergaan tot een aarde-achtige structuur — na zo'n 3 tot 7 jaar, afhankelijk van de soort — dan vervang je de hele laag.
Kan ik het hele jaar door bijvullen? In principe wel, maar najaar en vroege lente zijn de handigste momenten: de laag is dan het meest ingeklonken en je tuin gaat er verzorgd het volgende seizoen in.
